Asbestwetgeving in België: wat mag en wat moet?

Bijgewerkt op

De asbestwetgeving in België is streng, en dat heeft een reden. Asbest kan na jaren longkanker of asbestose veroorzaken. In België is asbest verboden sinds 1998, maar het zit nog in veel daken en gevels van bedrijven. Wat mag je ermee doen? Wie mag het weghalen? En wanneer moet het weg? Hier lees je de regels, met links naar de officiële bronnen. Zo weet je wat de asbestwetgeving in België van jou vraagt.

Dit artikel is uitleg, geen juridisch advies. Regels kunnen veranderen. Kijk voor jouw situatie dus altijd bij de officiële bron.

Werkers met helm op een loopbrug met leuning, tussen oude golfplaten en nieuwe metalen dakplaten

Werkers met helm op een loopbrug met leuning, tussen oude golfplaten en nieuwe metalen dakplaten

In dit artikel:

Wat zegt de asbestwetgeving in België?

De asbestwetgeving in België heeft twee delen. Ten eerste is asbest verboden: je mag het niet maken, verkopen of opnieuw gebruiken. Ten tweede zijn er strikte regels voor wie met asbest werkt. Die regels beschermen werknemers.

Het verbod startte met het koninklijk besluit van 3 februari 1998. Vandaag staat het in de Europese REACH-verordening, in bijlage XVII. Ook het koninklijk besluit van 23 oktober 2001 regelt het verbod. De regels voor werken met asbest staan in de codex over het welzijn op het werk, boek VI, titel 3. Ze gelden voor elk bedrijf waar werknemers met asbest in contact komen. Een koninklijk besluit van 19 december 2025 paste die regels aan, na een nieuwe Europese richtlijn. De FOD Werkgelegenheid legt alles uit op de pagina Asbest en asbestverwijderaars.

Asbest verwijderen: wat zegt de wetgeving?

Asbest weghalen mag niet iedereen. De wet kent drie technieken, en per techniek staat vast wie het werk mag doen. Welke techniek nodig is, hangt onder meer af van de staat van het asbest.

Drie technieken om asbest te verwijderen
Techniek Wie mag het werk doen? Wanneer gebruik je ze?

Eenvoudige handelingen

Bedrijven op de FOD-lijst voor eenvoudige handelingen, en erkende bedrijven

Als er geen grote hoeveelheden asbest kunnen vrijkomen

Couveusezak

Alleen bedrijven die de minister van Werk erkend heeft

Als er veel asbest kan vrijkomen, in een dichte zak rond het werkstuk

Hermetisch afgesloten zone

Alleen bedrijven die de minister van Werk erkend heeft

Als er veel asbest kan vrijkomen, in een volledig afgesloten ruimte

De keuze maak je samen met de preventieadviseur-arbeidsarts en de preventieadviseur voor veiligheid. Werknemers die asbest weghalen, krijgen een langere opleiding. Hoe dat bij een dak gaat, lees je in asbestdaken verwijderen: waarom, wie en hoe.

Twee werkers in een wit beschermpak met ademmasker op een hoogwerker, boven een afgedekte container

Twee werkers in een wit beschermpak met ademmasker op een hoogwerker, boven een afgedekte container

Moet je asbest laten verwijderen?

Niet altijd. In Vlaanderen is er geen algemene plicht om asbest weg te halen. Het moet wel weg als het in slechte staat is: broos, beschadigd of stoffig. Bij een renovatie moet je ook het asbest weghalen dat door de werken makkelijk bereikbaar wordt.

Ook mag je in Vlaanderen een dak of gevel met asbest nooit bedekken of insluiten. Voor Vlaamse publieke gebouwen ligt in de wet vast wanneer het asbest weg moet. Asbestcement rond gebouwen moet tegen 2034 weg. Ander bereikbaar asbest in slechte staat moet tegen 2040 weg. Voor private eigenaars zijn dat streefdata.

Verkoop je een gebouw van vóór 2001? Dan heb je in Vlaanderen sinds november 2022 een asbestattest nodig. Tegen 2032 moet elke eigenaar zo'n attest hebben. Meer uitleg vind je bij de OVAM. Twijfel je over een dak van golfplaten? Lees dan ook is asbest verwijderen verplicht.

Wat geldt er in Brussel en Wallonië?

Voor werken met asbest in België gelden overal dezelfde federale regels. Dat zijn de regels over technieken, opleiding, melding en verboden handelingen. Daarnaast heeft elk gewest eigen regels voor gebouwen, afval en vergunningen.

In Brussel hoeft asbest niet weg, ook niet in slechte staat. Bij renovatie of afbraak moet het wel weg als de werken het kunnen beschadigen. Vóór een renovatie is een asbestinventaris er wel altijd verplicht. Die inventaris toont welke materialen asbest bevatten en waar ze zitten. Leefmilieu Brussel behandelt ook de milieuvergunning voor het weghalen van asbest. Werk je in Wallonië? Vraag de regels dan na bij de Waalse overheid.

Wat is verboden bij werken met asbest?

Bij werken met asbest moet je stof zo veel mogelijk vermijden. Daarom verbiedt de codex een aantal handelingen. Deze dingen mag je niet doen met materiaal dat asbest bevat:

  • bewerken met snelle machines, zoals een slijpschijf of schuurmachine;

  • reinigen met een hogedrukreiniger of met perslucht;

  • droog stralen;

  • zonnepanelen plaatsen op een dak van asbestcement.

Voor de eerste drie zijn er uitzonderingen. Die gelden alleen onder strikte voorwaarden, in een hermetisch afgesloten zone. Wil je zonnepanelen op een asbestdak? Dan moet het dak eerst weg. In Vlaanderen is het bovendien voor iedereen verboden om stof te maken door asbest te beschadigen.

Werkers in een wit beschermpak met helm, masker en harnas achter een veiligheidsnet op een dak

Werkers in een wit beschermpak met helm, masker en harnas achter een veiligheidsnet op een dak

Welke stappen zet je als bedrijf?

Als werkgever begin je altijd met een asbestinventaris. Zonder inventaris mag geen enkel werk starten. Daarna volg je deze stappen:

  1. Laat een asbestinventaris van je gebouw opmaken.

  2. Maak een beheerprogramma: wat blijft, wat gaat weg en wanneer.

  3. Kies een bedrijf dat de nodige techniek mag uitvoeren.

  4. Het bedrijf meldt de werken vooraf bij de inspectie en de preventieadviseur-arbeidsarts.

In het beheerprogramma krijgt weghalen voorrang. Werknemers die met asbest in contact komen, krijgen vooraf een opleiding en een gezondheidsonderzoek. Metingen doet een erkend labo, met een elektronenmicroscoop. Tot en met 20 december 2027 mag het nog met een optische microscoop.

Wat doet HWV Facilities zelf?

HWV Facilities staat op de FOD-lijst voor eenvoudige handelingen. Met de techniek van de eenvoudige handelingen halen we asbestcementen golfplaten, dakleien en platen weg, met eigen personeel. Voor ander asbestwerk schakelen we een erkende aannemer in. Wij begeleiden en volgen dat werk op.

Daarna plaatsen we het nieuwe dak en de valbeveiliging. Zo heb je één aanspreekpunt voor het asbest, de valbeveiliging en het nieuwe dak. We werken in heel België. Wil je je asbestdak laten verwijderen? Dan komen we eerst kijken. Na een bezoek aan je dak krijg je een offerte op maat. Zo weet je meteen wat de asbestwetgeving in België voor jouw dak betekent.

Werker met helm, mondmasker en harnas schroeft een nieuwe metalen dakplaat vast naast oude golfplaten met mos

Werker met helm, mondmasker en harnas schroeft een nieuwe metalen dakplaat vast naast oude golfplaten met mos

Veelgestelde vragen

Sinds wanneer is asbest verboden in België?

Sinds 1998. Het koninklijk besluit van 3 februari 1998 verbood het maken, verkopen en gebruiken van asbest. Vandaag staat het verbod in de Europese REACH-verordening en in het koninklijk besluit van 23 oktober 2001. Na het verbod werden nog voorraden opgebruikt. Daarom kan een gebouw van vóór 2001 nog asbest bevatten. Dat jaar is ook de grens voor het asbestattest in Vlaanderen.

Mag je als bedrijf zelf asbest verwijderen?

Alleen als je bedrijf op de FOD-lijst voor eenvoudige handelingen staat, of erkend is. Werk je met een couveusezak of in een hermetisch afgesloten zone? Dan moet de minister van Werk je bedrijf erkend hebben. Je werknemers hebben ook een extra opleiding nodig. Ze krijgen een gezondheidsonderzoek vóór ze met asbest werken. Twijfel je? Laat het werk dan over aan een bedrijf dat het mag doen.

Wat is een asbestattest?

Een asbestattest is een document over het asbest in je gebouw. Het toont waar asbest zit en welke maatregelen nodig zijn. Een asbestdeskundige brengt je gebouw in kaart en de OVAM levert het attest af. In Vlaanderen heb je het nodig als je een gebouw van vóór 2001 verkoopt. Tegen 2032 moet elke eigenaar een geldig attest hebben.

Mag je zonnepanelen op een asbestdak leggen?

Nee. De codex over het welzijn op het werk verbiedt zonnepanelen op een dak van asbestcement. Bij de plaatsing raakt het dak beschadigd. Zo komen er vezels vrij en lopen de plaatsers risico. Wil je zonnepanelen op zo'n dak? Dan moet het asbestdak eerst weg. Daarna kan er een nieuw dak komen dat sterk genoeg is voor de panelen.

Wat doet HWV Facilities zelf bij asbestwerken?

HWV Facilities staat op de FOD-lijst voor eenvoudige handelingen. Met die techniek halen we asbestcementen golfplaten, dakleien en platen zelf weg, met eigen personeel. Voor ander asbestwerk, zoals in een hermetisch afgesloten zone, schakelen we een erkende aannemer in. Wij volgen dat werk op. Daarna plaatsen we het nieuwe dak en de valbeveiliging. We werken in heel België.

Verder lezen

Twee werkers in een wit beschermpak met ademmasker op een hoogwerker, boven een afgedekte container
Werkers in een wit beschermpak met helm, masker en harnas achter een veiligheidsnet op een dak
Werker met helm, mondmasker en harnas schroeft een nieuwe metalen dakplaat vast naast oude golfplaten met mos