Keuring van valbeveiliging: wat is verplicht in België?
Bijgewerkt op
Ja, de keuring van valbeveiliging is verplicht in België. De wet zegt niet overal "elk jaar", maar wel: laat je valbeveiliging controleren zoals de fabrikant het voorschrijft. In dit artikel lees je hoe vaak dat moet, wie mag keuren en wat je na een val doet. Zo weet je precies wat jij moet regelen.
:format(webp))
Is de keuring van valbeveiliging wettelijk verplicht?
Ja. De regels staan in Boek IX van de Codex over het welzijn op het werk. Voor collectieve middelen zoals hekwerk zegt artikel IX.1-19 dat de werkgever zorgt voor periodiek onderhoud en een periodieke controle. Die controle volgt de instructies van de fabrikant.
Voor persoonlijke beschermingsmiddelen tegen vallen geldt artikel IX.2-26. Dat artikel noemt een vaste termijn van 12 maanden voor wat niet vast bevestigd is. Een norm zoals EN 365 is geen wet. De norm beschrijft wel hoe je zulke middelen nakijkt en onderhoudt. De plicht zelf komt uit de Codex.
Welke regels gelden voor levenslijnen, ankerpunten en hekwerk?
Dat hangt af van het soort beschermingsmiddel. Hekwerk en leuningen beschermen iedereen op het dak tegelijk: dat zijn collectieve beschermingsmiddelen. Een harnas of een vanglijn beschermt één persoon: dat is een persoonlijk beschermingsmiddel.
Een vaste levenslijn of een vast ankerpunt zit daartussen. Vinçotte, een erkende controledienst, rekent ze in België tot de persoonlijke beschermingsmiddelen die blijvend bevestigd zijn. De tabel zet de drie soorten naast elkaar.
| Soort | Voorbeelden | Wie controleert | Wanneer |
|---|---|---|---|
Collectief | Hekwerk, leuningen, randbeveiliging | Een bevoegd persoon, uit je bedrijf of extern | Periodiek volgens de fabrikant en na een uitzonderlijke gebeurtenis |
Persoonlijk, vast bevestigd | Vaste levenslijn, vast ankerpunt | Een bevoegd persoon volgens de fabrikant; na een val een EDTC | Periodiek volgens de fabrikant en na elke val |
Persoonlijk, niet vast bevestigd | Harnas, vanglijn, mobiel ankerpunt | Een EDTC | Minstens om de 12 maanden en na elke val |
)
Hoe vaak moet je valbeveiliging laten keuren?
Een harnas, een vanglijn of een mobiel ankerpunt laat je minstens om de 12 maanden keuren. Dat staat in artikel IX.2-26. Voor levenslijnen, ankerpunten en hekwerk volg je de termijn uit de handleiding van de fabrikant.
Bij HWV keuren we levenslijnen elk jaar. Werk je vaak met je valbeveiliging of staat ze op een plek met veel wind en vuil? Kijk dan in de handleiding of een kortere termijn nodig is.
Voor hekwerk en andere collectieve middelen vraagt de Codex daarnaast een extra controle na een uitzonderlijke gebeurtenis. Denk aan een aanpassing van het systeem, een ongeval, een storm of een lange periode zonder gebruik. Wacht in die gevallen dus niet tot de volgende vaste keuring.
Wie mag je valbeveiliging keuren?
Collectieve beschermingsmiddelen mag een bevoegd persoon controleren. Dat kan iemand van je eigen bedrijf zijn of een externe partij. Voor harnassen, vanglijnen en andere losse beschermingsmiddelen moet je naar een EDTC.
EDTC staat voor externe dienst voor technische controles. Voor deze keuringen moet die dienst erkend zijn voor de controle van hefwerktuigen. Een bevoegd persoon kent het systeem en heeft de opleiding die de fabrikant vraagt. Vraag bij elke keurder na welke systemen hij mag keuren. Zo weet je zeker dat je levenslijn, je ankerpunten en je harnassen allemaal in orde zijn.
Wat controleert de keurder?
De keurder kijkt of je valbeveiliging nog werkt zoals de fabrikant het bedoeld heeft. Hij volgt daarbij de checklist uit de handleiding. Bij een vaste levenslijn of een ankerpunt komen deze punten vaak terug:
de bevestiging aan het dak, de muur of de staalstructuur
roest, scheuren, vervorming en losse bouten
de spanning van de kabel en de staat van de eindstukken
de meelopers en de tussensteunen
de markering op het systeem en de info voor de gebruiker
Twijfelt de keurder aan de bevestiging in het dak? Dan kan een trekproef op valbeveiliging tonen of het anker de kracht nog aankan.
)
Wat moet je doen na een val?
Heeft een levenslijn, ankerpunt of harnas een val gestopt? Gebruik het dan niet meer. Artikel IX.2-26 vraagt na elke val een onderzoek door een EDTC, ook bij een vast systeem. Pas als dat onderzoek goed is afgelopen, gebruik je het weer.
Stel ook een collectief beschermingsmiddel na een ongeval meteen buiten gebruik. Denk aan een stuk hekwerk dat een klap kreeg. Laat het controleren voor iemand er opnieuw op vertrouwt.
)
Hoe bewaar je het bewijs van de keuring?
Voor hekwerk en andere collectieve middelen vraagt de Codex dat je de resultaten van elke controle schriftelijk bijhoudt. De inspectie moet ze kunnen inzien. Gebruik je ze buiten je bedrijf, dan moet er een bewijs van de laatste controle bij zijn. Het verslag van een EDTC over je harnas of levenslijn hou je ook bij voor de inspectie.
Bewaar daarom elk keuringsverslag bij de handleiding van het systeem. Noteer ook de datum van de volgende keuring. Zo zie je in één oogopslag wat er binnenkort aan de beurt is.
Welke valbeveiliging keurt HWV Facilities?
We keuren je levenslijnen, ankerpunten, rails, kooiladders en hekwerk als bevoegd persoon, zoals de fabrikant het vraagt. Daarvoor hebben we het nodige opleidingscertificaat. Harnassen, vanglijnen en andere losse beschermingsmiddelen keuren we niet. Die laat je keuren door een EDTC.
We plaatsen ook valbeveiliging op daken in heel België. Wil je eerst weten wanneer valbeveiliging verplicht is? Lees dan ons artikel daarover. Zoek je een keuring valbeveiliging voor je levenslijnen of ankerpunten? Neem contact op, dan bekijken we samen wat er gekeurd moet worden.
Veelgestelde vragen
Is EN 365 een wet?
Nee. EN 365 is een Europese norm, geen wet. Ze beschrijft onder meer hoe je persoonlijke beschermingsmiddelen tegen vallen onderhoudt en nakijkt. De wettelijke plicht om te keuren komt in België uit Boek IX van de Codex over het welzijn op het werk. Fabrikanten gebruiken de norm wel in hun handleiding. Zo komt ze toch in je keuringsplan terecht.
Moet een nieuwe levenslijn meteen gekeurd worden?
Voor collectieve beschermingsmiddelen zoals hekwerk vraagt de Codex een controle na de plaatsing en voor het eerste gebruik. Dat staat in artikel IX.1-15. Het geldt ook na elke montage op een nieuwe plek. Voor een vaste levenslijn volg je de handleiding van de fabrikant. Vraag na de plaatsing een schriftelijk verslag en bewaar het bij de handleiding.
Wie is verantwoordelijk voor de keuring?
De werkgever. De Codex legt de plicht om valbeveiliging te onderhouden en te laten controleren bij de werkgever van de mensen die ermee werken. Huur je een gebouw? Spreek dan met de eigenaar af wie de keuring regelt. Leg die afspraak schriftelijk vast. Zo vergeet niemand de keuring en weet iedereen wie wat doet.
Wat gebeurt er als de valbeveiliging wordt afgekeurd?
Dan gebruik je ze niet meer tot ze hersteld of vervangen is. Het verslag van een EDTC vermeldt dat uitrusting zonder voldoende veiligheid buiten dienst moet. Bij een vaste levenslijn of een ankerpunt zegt de keurder welke delen vervangen moeten worden. Laat het systeem daarna opnieuw controleren voor je het weer gebruikt.
Mag ik zelf mijn harnas controleren?
Ja, als je werkgever je die taak gaf en je de opleiding hebt. Artikel IX.2-21 vraagt dat zo iemand bij elk gebruik nakijkt of het harnas nog in orde is. Die controle vervangt de keuring niet. Een harnas laat je daarnaast minstens om de 12 maanden onderzoeken door een EDTC. Na elke val gebeurt dat sowieso.
)
)
)
)
)
)
)
)
)